Photo by Adam Jaime on Unsplash

Met Cognac heb ik helemaal niets… met Konjak daarentegen…

Nu het weer kouder is, vind ik het heerlijk om lekker gevulde en vooral ook gebonden soepen en sauzen te eten. Dat geeft zo’n heerlijk voldaan gevoel. Tot ruim twee jaar geleden maakte ik vaak soep op basis van een roux. Dat is een deegbal gemaakt van boter, zout en bloem waar je net zolang vocht aan toevoegt tot je een gladde saus hebt van de gewenste dikte.

Aan dunne sauzen voegde ik op het eind een papje van maïzena, aardappelmeel of allesbinder toe. Allemaal koolhydraat-bommetjes.
Verleden tijd dus. Tijd voor wat alternatieven.

Groenten pureren

Eén van de dingen die ik regelmatig doe, is de groenten in een soep pureren. Zo kun je soep maken met een min of meer dikke en gladde structuur.  Heel geschikt zijn bijvoorbeeld bloemkool, brocolli, pompoen, maar er zijn nog vele andere mogelijkheden. Het is afhankelijk van het soort groente en de toegevoegde hoeveelheid vocht hoe dik de soep wordt.

Met zo’n gepureerde soep hoef je niet of nauwelijks meer te kauwen. Handig, denk je misschien. Het is niet voor niets dat smoothies en drinkontbijtjes populair zijn. Toch is het eigenlijk een nadeel. Kauwen heeft namelijk een belangrijke functie bij het verteringsproces. Zo zorgt het ervoor dat er allerlei verteringsenzymen vrij komen die helpen bij de spijsvertering [12]. Bovendien stijgt je bloedsuikerspiegel harder naarmate je eten verder fijn gemalen is. Er komt dan ook meer insuline vrij.

Om toch nog wat te kauwen te hebben, kun je wat kleingesneden rauwe groenten toevoegen.  Ik vind dat ook gewoon lekker; een stevige bite. Die groenten worden dan nog wel gaar in de hete soep, ook als je het vuur uitzet. Of je vist tijdelijk wat gare groenten uit de pan, voordat je ‘m pureert.

Kokosmelk, zuivel en eidooier

Kokosmelk is een geweldige smaakmaker voor veel soepen. Gebruik de blikjes in plaats van pakjes, want dan heb je dikke kokosmelk. Degene met de gezonde vetten. Je soep wordt er heerlijk romig door en je krijgt de wat zoetige smaak van de kokosmelk kado. Ideaal ook voor mensen die geen zuivel willen of kunnen eten. Hier is een recept van een Kokos Soep met Citroengras, Gember & Rode peper van de site ‘Blij Suikervrij’. Als je de bruine rijstnoedels weglaat heb je een Japanse stijl LCHF kokossoep.

Soms gebruik ik ook roomkaas of crème fraiche. Dat maakt het met name romiger.  Roer bijvoorbeeld eens kruidenroomkaas door een courgettesoep. Ècht binden kun je met eidooier die je eerst losklopt met slagroom. Dan heet het een liaison [1] en de soep wordt dan velouté genoemd. De soep mag dan niet meer koken. Bij sommige soepen past deze manier van binden heel goed. Denk aan een spinaziesoep of deze bleekselderijsoep met kaas. Vervang in dit recept de zonnebloemolie door kokosvet. Zonnebloemolie is in tegenstelling tot wat ons verteld wordt, helemaal niet gezond. Kokosvet daarentegen wel. Een overzicht van gezonde vetten vind je hier: ‘Goed vet’.

Johannesbroodpitmeel is oké, maar liever géén arrowroot

Als alternatief voor maïzena kun je Johannesbroodpitmeel gebruiken. Lees wel goed het etiket! Soms bevat ‘Johannesbroodpitmeel’ meer dan 60% koolhydraten. Met ‘maltodextrine’ als eerste ingrediënt op het etiket. Oftewel met méér maltodextrine dan Johannesbroodpitmeel. Maltodextrine is niet alleen koolhydraat-rijk, maar wellicht ook niet zo onschuldig als je zou verwachten [2]. En dan te bedenken dat met deze ‘Johannesbroodpitmeel’ menig baby- en peuterhapje ingedikt wordt.

Met pure Johannesbroodpitmeel is volgens mij niets mis. Het is een natuurlijk product en de koolhydraten die je via een portie binnenkrijgt zijn verwaarloosbaar. Ik was er redelijk tevreden over. De bindkracht vond ik wat tegenvallen, vooral na opnieuw verhitten van een gerecht. Zeker als het ingevroren was geweest.

Een ander bindmiddel wat binnen het low carb wereldje wordt gepromoot is arrowroot. Waarom dat is, is mij nog steeds een raadsel. Het bevat zo’n 85% koolhyraten [9], [10]. Bovendien is de Glycemische Index bijna net zo hoog als maïzena. Dat betekent dus dat het je bloedsuiker net zoveel laat stijgen als een zelfde portie maïzena. De glycemische load, die aangeeft hoeveel je bloedsuiker stijgt bij een ‘gemiddelde portie’, is even hoog als van een volkoren roggeboterham [8]. Terwijl er niemand zal beweren dat die koolhydraatarm is.

Konjakpoeder oftewel Glucomannan

Drie kwart jaar geleden ontdekte ik wel een goed alternatief. Ik luisterde naar een podcast van Carry Brown [3]. Carry Brown is een van oorsprong Engelse kok die in Amerika woont. Ze heeft inmiddels 6 keto kookboeken geschreven.  Deze podcast ging over koolhydraatarme bindmiddelen. Eén daarvan was Konjakpoeder. Ze was daar zo enthousiast over, dat ik het meteen wilde gaan proberen.

Het bleek dat Konjakpoeder in Nederland helemaal niet bekend is als bindmiddel. Het is wel te koop, maar het wordt gebruikt in de afslank-wereld. Ervan uitgaande dat het toch om hetzelfde product ging, heb ik het toen gekocht. En ik ben inmiddels net zo enthousiast als Carry.

Sindsdien laat ik geen kans voorbij gaan om de geweldige eigenschappen van Konjakpoeder te bejubelen. Aan mij zal het niet liggen…

Konjakpoeder is een wit poeder dat wordt gemaakt van de wortel van de Konjakplant [7]. Misschien heb je daar wel eens van gehoord. Er zijn tegenwordig ook allerlei soorten ‘zero-noodles’ te koop die van deze plant gemaakt zijn. Een soort ‘namaak’-noodles die vooral favoriet zijn geworden omdat ze geen calorieën bevatten. Maar ook geen koolhydraten!

Een belangrijk ingrediënt van konjak is glucomannan. Dat is een oplosbare vezel. Dat soort vezels vormt voedsel voor je goede darmbacterieën. Hierdoor is Konjakpoeder een pre-biotica [11]. Wil je meer weten over hoe belangrijk pro-biotica èn pre-biotica zijn voor je gezondheid, lees dan de blog ‘Wees lief voor je darmen… èn je brein’.

Verschillende onderzoeken hebben ook aangetoond dat Konjak een gunstig effect heeft op totale cholesterol, LDL, triglycerides , gewicht en nuchtere bloedsuiker [6].

Goei poeier dus! Een waardige ondersteuner van een gezonde leefstijl. Maar ook belangrijk is dat het geweldig geschikt is om warme soepen en sauzen te binden. Zelfs nadat je je soep hebt ingevroren, kun je ‘m opnieuw opwarmen en is ‘ie nog steeds gebonden. Verder is het volledig geur- en smaakloos. Dit in tegenstelling tot z’n broertje ‘zero-noodles’. Maar goed ook, want afspoelen (zoals bij de zero-noodles) is hier geen optie 😉 .

Hoe gebruik je het? Ik strooi het altijd in een dun laagje op de kokende soep of saus. Met maximaal 1 theelepeltje per keer. Dan roer ik het goed door en laat het even doorkoken. Het heeft echt wel even kooktijd nodig om goed te binden. Als het dan nog niet dik genoeg is, dan herhaal ik dit met opnieuw een halve of hele theelepel. Op deze manier heb ik nog nooit klontjes gekregen.

Ik kook vaak grote pannen soep waar wij met ons gezin dagen van eten. Soms heb ik dan wel 3 tot 4 theelepels Konjak nodig. Als je niet zo’n grote porties hebt, begin dan met een kwart of halve theelepel en ga zo door tot je de gewenste dikte hebt. Ik merk soms dat de soep de dag erna toch nog dikker is geworden. Dan kun je ‘m eenvoudig weer verdunnen met wat water.

Als je het wilt kopen, moet je denk ik online gaan zoeken. Ik betwijfel of je het ergens in een lokale supermarkt of zelfs je ‘gezonde voedingswinkel’ gaat vinden. Als je online koopt, moet je goed opletten of het niet om capsules gaat. Je weet wel, die van het afvallen. Ik koop zelf deze. Het is tevens de enige plek waar ik het tot nu toe gevonden heb. Mijn tip: koop meteen 3 potjes. Nee, ik heb er geen aandelen van. Maar da’s goedkoper en dan kun je voorlopig vooruit. Of bestel net zoals ik vaak doe, samen met anderen. Mijn eerste potje is inmiddels bijna leeg, maar gelukkig heb ik nog een potje op voorraad.

Recepten:

Deze week maakte ik een tomaten-groentensoep die ik bond met Konjakpoeder. Geserveerd met slagroom en kiemgroenten. De foto is misschien niet moeder’s mooiste, maar de soep was echt heerlijk. Ik gebruikte tomatensap die ik in de zomer zelf gemaakt heb. Maar je kunt het prima vervangen door gezeefde tomaten, Keltisch zeezout en Italiaanse verse of gedroogde kruiden.

Photo by Jez Timms on Unsplash

In één van haar podcast afleveringen noemde Carry nog dat Konjakpoeder ook heel geschikt is om een gladde kaassaus te maken. Ik weet uit ervaring dat dat niet meevalt. Het recept van Carry’s ‘Bloemkool met kaassaus‘ heb ik dan ook vertaald en klaar liggen, maar ik heb het nog niet uitgeprobeerd. Ik wil Konjakpoeder ook nog proberen om een kaasfondue te binden. Vorig jaar gebruikte ik Johannesbroodpitmeel, maar dat vond ik niet echt een succes. [Naschrift: inmiddels weet ik dat je er inderdaad een hele lekkere kaasfondue mee kunt maken. Recepten vind je hier: Basisrecept kaasfondue en diverse koolhydraatarme varianten.]

Mocht je nu net als ik verslingerd raken aan Konjakpoeder, laat dan eens een reactie achter. Ik ben benieuwd naar je verhalen èn je recepten! Of als je het ergens anders hebt kunnen kopen.

Bronnen:

[1] Liaison Pagina op de website van het gezellige Belgische kookprogramma ‘Dagelijkse kost’ met een heel kort filmpje en een 3 stapse beschrijving van hoe je een liaison kunt maken van eieren en room en hiermee een soep of saus kunt binden.

[2] Wat is maltodextrine en is het ongezond? Artikel op infonu.nl over maltodextrine. Het beschrijft de mogelijke bijwerkingen en ook dat het de bloedsuikerspiegel negatief beïnvloedt. Verder hebben onderzoeken laten zien dat het de darmbacteriën negatief kan beïnvloeden.

[3] Thickeners Ketovangelist Kitchen podcast van Carry Brown en Brian Williamson. Engelstalig. Deze aflevering gaat over keto-vriendelijke bindmiddelen.

[4] Glucomannan Recepten op de Ketovangelist Kitchen website waar keto chef Carry Brown glucomannan in gebruikt heeft. Engelstalig.

[5] Thickener Web pagina op de ‘Konjac foods website’ over Konjakpoeder als verdikkingsmiddel. Engelstalig.

[6] Effect of glucomannan on plasma lipid and glucose concentrations, body weight, and blood pressure: systematic review and meta-analysis. Publicatie in the American Journal of Clinical Nutrition die een meta analyse beschrijft van 14 eerder uitgevoerde ‘clinical control trials’ (= gerandomizeerd vergelijkend onderzoek ) naar de effecten van glucomannan poeder op cholesterol, nuchtere bloedsuiker, gewicht en bloeddruk. Hieruit werd geconcludeerd dat het gebruik van glucomannan een gunstig effect heeft op totale cholesterol, LDL, triglycerides , gewicht en nuchtere bloedsuiker. Er was geen significant effect op HDL en bloeddruk. Engelstalig.

[7] Konjak Wikipedia pagina over de Konjakplant en de meel en gel die ervan gemaakt worden.

[8] Voedingsmiddelen en de bloedsuikerspiegel Web pagina van een praktijk voor natuurgeneeskunde met een overzicht van het effect van allerlei voedingsmiddelen op de bloedsuikerspiegel. Inclusief uitleg over de glycemische index (GI) en de glycemische lading (GL).

[9] Smaakt arrowroot. Voedingswaardetabel van arrowroot van het merk Smaakt.

[10] Arrowroot Voedingswaarde van de arrowroot die je bij Pit&Pit kunt kopen.

[11] 19 best prebiotic foods Engelstalig overzicht van 19 voedingmiddelen die genoemd worden als beste prebiotica. Eén daarvan is Konjak. Engelstalig.

[12] De poepdokter Blog op de site ‘De Voedzame Keuken’ over het boek ‘De poepdokter, Gezond van Mond tot Kont’. In dat boek komt o.a. de noodzaak van rustig, mindful eten en goed kauwen aan bod. Heel interessant om het boek eens te lezen. Ik leende het bij de bibliotheek.

4 REACTIES

Geef hier je reactie

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.